vademecum księgowego, prowadzenie ksiąg rachunkowych, księgi podatkowe
lupa
A A A

Rezerwy oraz bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów - wybrane zagadnienia - Dodatek nr 14 do Zeszytów Metodycznych Rachunkowości nr 21 (453) z dnia 1.11.2017

Wycena bilansowa rezerw i biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów

Rezerwy wycenia się na dzień bilansowy, w uzasadnionej, wiarygodnie oszacowanej wartości (por. art. 28 ust. 1 pkt 9 ustawy o rachunkowości). Szacunku tego dokonuje kierownictwo jednostki, wspomagając się przy tym dotychczasowymi doświadczeniami dotyczącymi podobnych transakcji lub pomocą niezależnych ekspertów. W każdym przypadku należy uwzględnić ryzyko i niepewność, które są nierozerwalnie związane z prowadzoną przez jednostkę działalnością gospodarczą. Jednak niepewność ta nie może usprawiedliwiać tworzenia nadmiernych rezerw lub celowego zawyżania zobowiązań.

Nie ma jedynego możliwego sposobu obliczania rezerw. Przy szacowaniu ich wartości można się posłużyć różnymi metodami wyceny, które są dopasowane do konkretnych okoliczności. Dodać należy, że przy szacowaniu kwoty rezerw należy również uwzględniać te zdarzenia przyszłe, które mogą wpłynąć na wartość przyszłego zobowiązania, o ile istnieją wystarczające i obiektywne dowody na to, że zdarzenia te nastąpią.

Oszacowanie rezerwy dotyczącej zbioru wielu przyszłych zdarzeń gospodarczych

Jeżeli wyceniana rezerwa dotyczy zbioru wielu przyszłych zdarzeń gospodarczych, przy szacunku jej wartości uwzględnia się wszystkie możliwe kwoty związane z tymi zdarzeniami oraz odpowiadające im prawdopodobieństwa.

Oznacza to, że kwota rezerwy będzie iloczynem oszacowanych wartości i odpowiadającego im prawdopodobieństwa wystąpienia zdarzenia. Sytuacje takie najczęściej odnoszą się do rezerw związanych bezpośrednio z działalnością operacyjną jednostki, takich jak z tytułu napraw gwarancyjnych i rękojmi za sprzedane produkty długotrwałego użytku, księgowanych na koncie 64-1 "Bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów".

Przykład

Jednostka zajmuje się produkcją i sprzedażą czajników elektrycznych. W danym roku wartość sprzedaży wyniosła: 150.000 zł. Z doświadczeń lat poprzednich ustalono, że średnio rocznie 3% sprzedanych produktów jest zwracane w celu reklamacji. Wartość rezerwy na naprawy gwarancyjne wyniesie zatem: 150.000 zł × 3% = 4.500 zł.


Oszacowanie rezerwy na pojedyncze zobowiązanie

Jeżeli jednostka wycenia kwotę rezerwy koniecznej dla wywiązania się z pojedynczego obowiązku, wynik najbardziej prawdopodobny może stanowić rzetelny szacunek zobowiązania. Nie jest więc konieczne dokonywanie dodatkowych obliczeń związanych z prawdopodobieństwem wystąpienia określonych zdarzeń. Niemniej jednak, nie zwalnia to jednostki z obowiązku przeanalizowania innych możliwych wyników. Nie jest również konieczne przyjęcie wartości najbardziej prawdopodobnej - w przypadku, gdy inne możliwe wyniki są w większości wyższe lub w większości niższe od wyniku najbardziej prawdopodobnego, rzetelny szacunek może stanowić wynik wyższy lub niższy.

Przykład

Wobec jednostki toczy się postępowanie sądowe, które w ocenie adwokata prowadzącego sprawę ma 70% prawdopodobieństwo porażki i będzie skutkować koniecznością zapłaty odszkodowania w kwocie: 100.000 zł. Przewidywana kwota rezerwy wyniesie zatem: 100.000 zł, a nie 100.000 zł × 70% = 70.000 zł.


Zastosowanie stopy dyskontowej do wyceny rezerw

KSR nr 6 dopuszcza przy szacowaniu wartości rezerw zmiany wartości pieniądza w czasie. Stąd kwota rezerwy odzwierciedlać będzie wartość bieżącą przyszłych zobowiązań na każdy dzień bilansowy. Jako stopę dyskontową KSR nr 6 wskazuje rynkową stopę zwrotu z wysoko ocenianych obligacji przedsiębiorstw lub rynkowych stóp zwrotu z obligacji skarbowych, ustaloną na dzień tworzenia lub weryfikacji rezerwy. Wybór stopy dyskonta powinien być precyzyjnie zaznaczony w przyjętych przez jednostkę zasadach (polityce) rachunkowości. Ponadto, rynkowa stopa zwrotu z obligacji skarbowych może być skorygowana o czynnik związany z ryzykiem, jeżeli rezerwa dotyczy na przykład operacji finansowych dokonywanych na rynkach, których ryzyko, a zatem i stopy procentowe, są wyższe od przeciętnego oprocentowania obligacji skarbowych. W celu precyzyjnego oszacowania stopy dyskonta termin wykupu wybranego typu obligacji powinien być zgodny z przewidywanym terminem wykorzystania rezerwy. Przy stosowaniu dyskonta wartość bilansowa rezerwy rośnie w każdym okresie wraz z upływem czasu.

Dodać należy, że stopa dyskontowa powinna być ustalona przed opodatkowaniem, czyli odzwierciedlać bieżącą ocenę rynku odnośnie wartości pieniądza w czasie, jak również ryzyko związane bezpośrednio z danym składnikiem zobowiązań.

Uwzględnienie zmiany wartości pieniądza w czasie wymaga obliczenia współczynnika dyskontującego, zgodnie z poniższym wzorem:

dn = 1
(1 + r) n

gdzie:

dn - współczynnik dyskontujący dla roku n,

r - przyjęta stopa procentowa,

n - liczba lat.

Przykład

Jednostka w 2013 r. tworzyła rezerwę długoterminową na 4 lata, na rekultywację terenów leśnych. Szacowana kwota zobowiązania wyniesie: 500.000 zł. Jednostka zdecydowała się na wykazywanie kwoty rezerwy w wartości zdyskontowanej, ze stopą dyskontową na poziomie oprocentowania obligacji Skarbu Państwa o tym samym okresie wykupu, która wyniosła 5%. Stąd zdyskontowana wartość rezerwy wyniesie w 2013 r.: 500.000 zł : (1 + 0,05)4 = 411.351,24 zł.

W księgach rachunkowych jednostki zapisy będą następujące:

   1) utworzenie rezerwy w wartości zdyskontowanej na koniec 2013 r. (411.351,24 zł):
         - Wn konto 76-1 "Pozostałe koszty operacyjne",
         - Ma konto 83 "Rezerwy",
   2) aktualizacja wartości na koniec 2014 r. (431.918,80 - 411.351,24 = 20.567,56 zł):
         - Wn konto 75-1 "Koszty finansowe",
         - Ma konto 83 "Rezerwy",
   3) aktualizacja wartości na koniec 2015 r. (453.514,74 - 431.918,80 = 21.595,94 zł):
         - Wn konto 75-1 "Koszty finansowe",
         - Ma konto 83 "Rezerwy",
   4) aktualizacja wartości na koniec 2016 r. (476.190,48 - 453.514,74 = 22.675,74 zł):
         - Wn konto 75-1 "Koszty finansowe",
         - Ma konto 83 "Rezerwy",
   5) wykorzystanie rezerwy w 2017 r. w związku z powstaniem zobowiązania:
      a) powstanie zobowiązania (500.000 zł):
         - Ma konto 24 "Pozostałe rozrachunki",
      b) wykorzystanie rezerwy (476.190,48 zł):
         - Wn konto 83 "Rezerwy",
      c) nadwyżka zobowiązania nad kwotą rezerwy (23.809,52 zł):
         - Wn konto 75-1 "Koszty finansowe".

Ze względu na możliwe zmiany założeń i okoliczności dotychczasowych szacunków dotyczących wartości rezerw, co najmniej na dzień bilansowy należy zweryfikować zarówno zasadność, jak i wysokość kwoty utworzonej rezerwy. Należy pamiętać o inwentaryzacji rezerw, której dokonuje się przez porównanie danych z ksiąg rachunkowych z odpowiednimi dokumentami i weryfikacji realnej wartości tych składników, dokonywane nie rzadziej niż na ostatni dzień roku obrotowego. W sposób szczególny należy zweryfikować stosowaną do wyceny stopę dyskontową, jeżeli wymagają tego okoliczności.

Ustalenie w rachunku zysków i strat kosztu netto utworzonej rezerwy

KSR nr 6 wskazuje również, że przy wycenie rezerw nie bierze się pod uwagę zysków z oczekiwanego zbycia aktywów, np. części odzyskanych w toku wykonania napraw gwarancyjnych, nawet jeśli oczekiwane zbycie jest związane ze zdarzeniem stanowiącym powód utworzenia rezerwy oraz przewidywanym zwrotem wydatków przez osoby trzecie. Jednak przy prezentacji w rachunku zysków i strat koszt dotyczący utworzonej rezerwy może być wykazany w kwocie netto, tzn. po pomniejszeniu o kwotę ujętą jako zwrot wydatków (por. pkt 4.17 KSR nr 6). Podobna sytuacja ma miejsce, gdy jednostka oczekuje, że część lub całość wydatków niezbędnych do wywiązania się z zobowiązania, na które utworzono rezerwę, zostanie jej zwrócona przez stronę trzecią, np. dostawcę, podwykonawcę, kooperanta, zwrot wydatków ujmuje się wyłącznie wtedy, gdy jest praktycznie pewne, że jednostka go rzeczywiście otrzyma, jeśli wypełni ciążący na niej obowiązek. W takim przypadku oczekiwany zwrot wydatków ujmuje się jako oddzielny składnik aktywów, przy czym kwota zwrotu wydatków nie może przekraczać kwoty rezerwy.

 Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz,
wejdź do serwisu
www.PoradnikKsiegowego.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

lipiec 2019
PN WT ŚR CZ PT SO ND
2
3
4
6
7
9
11
13
14
17
19
20
21
23
24
26
27
28
ASYSTENT GOFIN - Darmowa aplikacja dla Księgowych
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Zasady rachunkowości w jednostkach i zakładach budżetowych
Rachunkowość finansowa, budżetowa, w przykładach liczbowych ...
Vademecum podatnika - podstawowe informacje dotyczące podatków
Przydatne linki

Portal Podatkowo-Księgowy

www.GOFIN.pl

www.Gofin.pl/Podatki

www.Gofin.pl/Rachunkowosc

www.Gofin.pl/Bilans

www.Gofin.pl/Prawnik-Radzi

www.Gofin.pl/Skladki-Zasilki

www.Gofin.pl/PIT

www.Gofin.pl/Prawo-Pracy

 
     
Narzędzia Księgowego

www.Asystent.Gofin.pl

www.Newslettery.Gofin.pl

www.PytaniaCzytelnikow.Gofin.pl

www.Druki.Gofin.pl

www.Orzecznictwo.Gofin.pl

www.Terminy.Gofin.pl

www.Forum.Gofin.pl

www.Przepisy.Gofin.pl

www.WideoPomocniki.Gofin.pl

www.IndeksKsiegowan.Gofin.pl

www.PrzewodnikKadrowego.Gofin.pl

www.Wskazniki.Gofin.pl

www.Interpretacje.Gofin.pl

www.PrzewodnikKsiegowego.Gofin.pl

www.WszystkoDlaKsiegowych.pl

www.Kalkulatory.Gofin.pl

   
     
Serwisy specjalistyczne

www.AutowFirmie.pl

www.PodatekodNieruchomosci.pl

www.StawkiVAT.pl

www.Czas-Pracy.pl

www.PodatekPCC.pl

www.UmowyCywilnoprawne.pl

www.EmeryturyiRenty.pl

www.PodatekVAT.pl

www.UmowyoPrace.pl

www.KalkulatoryPodatkowe.pl

www.PodatkiLokalne.pl

www.UrlopyPracownicze.pl

www.KasaFiskalna.pl

www.PoradnikKsiegowego.pl

www.UrlopyWychowawcze.pl

www.KodeksCywilny.pl

www.PoradyPodatkowe.pl

www.VademecumBHP.pl

www.KodeksPracy.pl

www.Prawnik-Rodzinny.pl

www.VademecumKadrowego.pl

www.KodeksSpolek.pl

www.PrzepisyPrawne.pl

www.VademecumKsiegowego.pl

www.LeasingFinansowy.pl

www.ReprezentacjaiReklama.pl

www.VademecumPodatnika.pl

www.LeasingOperacyjny.pl

www.RozliczeniaPodatkowe.pl

www.ZakladamyFirme.pl

www.OdliczeniaVAT.pl

www.RozliczenieDelegacji.pl

www.ZasilekChorobowy.pl

www.OrdynacjaPodatkowa.pl

www.RozliczenieWynagrodzenia.pl

www.ZasilekMacierzynski.pl

www.PlanKont.pl

www.SerwisBudzetowy.pl

www.Zasilki.pl

www.PodatekAkcyzowy.pl

www.SkladkaZUS.pl

www.ZFSS.pl

www.PodatekDochodowy.pl

www.SrodkiTrwale.pl

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.