vademecum księgowego, prowadzenie ksiąg rachunkowych, księgi podatkowe
lupa
A A A

Rezerwy oraz bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów - wybrane zagadnienia - Dodatek nr 14 do Zeszytów Metodycznych Rachunkowości nr 21 (453) z dnia 1.11.2017

Utworzenie rezerwy z tytułu udzielonego poręczenia

Nasza jednostka poręczyła weksel in blanco wystawiony przez inną firmę na rzecz dostawcy materiałów. W styczniu otrzymaliśmy informację, że wystawca weksla in blanco, którego byliśmy poręczycielem, ma trudności finansowe. W związku z tym utworzyliśmy rezerwę na przyszłe zobowiązania. Obecnie wykupiliśmy ten weksel, bowiem dostawca przedstawił weksel do wykupu, a dłużnik nie wywiązał się z tego obowiązku. Jak ująć to poręczenie w ewidencji księgowej?

Skutki bilansowe udzielenia poręczenia wekslowego

Zgodnie z obowiązującą w rachunkowości zasadą ostrożności, każdy podmiot jest zobowiązany do dokonywania realnej wyceny składników aktywów i pasywów tak, aby ich wartość bilansowa była jak najbliższa wartości rzeczywistej. W szczególności w wyniku finansowym należy, bez względu na jego wysokość, uwzględnić m.in. rezerwy na znane jednostce ryzyko, grożące straty oraz skutki innych zdarzeń - także wtedy, gdy zostaną one ujawnione między dniem bilansowym a dniem, w którym rzeczywiście następuje zamknięcie ksiąg rachunkowych. Ponadto, przy tworzeniu rezerw należy uwzględnić obowiązującą w rachunkowości zasadę istotności. Utworzenie rezerwy jest bowiem wskazane, gdy występuje na tyle duże prawdopodobieństwo, że zajdzie konieczność wywiązania się jednostki z ciążącego na niej obowiązku, a koszty lub straty wymagające poniesienia dla wywiązania się z tego obowiązku są na tyle znaczące, że ich nieuwzględnienie w wyniku finansowym danego okresu spowoduje istotne zniekształcenie obrazu sytuacji majątkowej, finansowej i wyniku finansowego jednostki.

Na mocy przepisów prawa poręczyciel wekslowy odpowiada za zapłatę weksla tak samo, jako osoba, za której dług poręczył. Istnieje więc możliwy w przyszłości obowiązek wykupienia weksla od dostawcy przez poręczyciela, jeżeli dostawca przedstawi weksel do wykupu, a dłużnik nie wywiąże się z tego obowiązku.

Jednak sam fakt udzielenia poręczenia nie jest jeszcze podstawą utworzenia rezerwy. Obowiązek wypełnienia świadczeń, wynikający ze zdarzeń przeszłych, którego powstanie jest uzależnione od zaistnienia określonych zdarzeń, zdefiniowany jest w ustawie o rachunkowości jako zobowiązanie warunkowe (por. art. 3 ust. 1 pkt 28 ustawy o rachunkowości). Zobowiązania, jak długo mają charakter warunkowych, nie są ujmowane w bilansie oraz w rachunku zysków i strat. Odzwierciedlają one jedynie skutki wypełnienia możliwych obowiązków, gdyż dopiero przyszłe zdarzenia potwierdzą, czy na jednostce gospodarczej ciąży obecny obowiązek, którego wypełnienie mogłoby prowadzić do wypływu środków.

Poręcznie przez jednostkę weksla in blanco wystawionego przez inną firmę na rzecz dostawcy nie podlega ewidencji księgowej. Jednostka kwotę tego poręczenia wykazuje jedynie w ewidencji pozabilansowej jako zobowiązanie warunkowe do czasu wystąpienia zdarzenia powodującego wzrost prawdopodobieństwa spłaty przez nią zobowiązań, na które udzieliła poręczenia. Jeżeli kondycja finansowa wystawcy weksla in blanco ulegnie znacznemu pogorszeniu i zwiększy się prawdopodobieństwo spłaty zobowiązań (np. jednostka otrzyma informację o utracie płynności wystawcy weksla), to powinna utworzyć rezerwę oraz jednocześnie wyksięgować kwotę udzielonego poręczenia z ewidencji pozabilansowej.

W świetle bowiem art. 35d ust. 1 pkt 1 ustawy o rachunkowości, rezerwy tworzy się na pewne lub o dużym stopniu prawdopodobieństwa przyszłe zobowiązania, których kwotę można w sposób wiarygodny oszacować, a w szczególności na straty z transakcji gospodarczych w toku, w tym z tytułu udzielonych gwarancji, poręczeń, operacji kredytowych, skutków toczącego się postępowania sądowego. W księgach rachunkowych odnosi się je odpowiednio w ciężar pozostałych kosztów operacyjnych, kosztów finansowych lub strat nadzwyczajnych, zależnie od okoliczności, z którymi przyszłe zobowiązania się wiążą. Można je ująć zapisem:

      - Wn konto 75-1 "Koszty finansowe" lub 76-1 "Pozostałe koszty operacyjne",
      - Ma konto 83 "Rezerwy".

Powstanie zobowiązania, na które uprzednio utworzono rezerwę, zmniejsza rezerwę (por. art. 35d ust. 3 ww. ustawy). Wykorzystanie rezerwy ujmuje się zapisem:

      - Wn konto 83 "Rezerwy",
      - Ma konto zespołu 2.

Natomiast niewykorzystane rezerwy, wobec zmniejszenia lub ustania ryzyka uzasadniającego ich utworzenie, zwiększają na dzień, na który okazały się zbędne, odpowiednio pozostałe przychody operacyjne, przychody finansowe lub zyski nadzwyczajne (por. art. 35d ust. 4 ww. ustawy). Dokonuje się tego następującym zapisem:

      - Wn konto 83 "Rezerwy",
      - Ma konto 75-0 "Przychody finansowe" lub 76-0 "Pozostałe przychody operacyjne".

Realizacja poręczenia wekslowego na przykładzie liczbowym

Przykład

I. Założenia:

  1. Jednostka "Alfa" będąca jednostką dominującą wobec jednostki "Beta" w październiku 2015 r. poręczyła weksel in blanco wystawiony przez "Beta" na rzecz dostawcy materiałów. Deklaracja wekslowa określała maksymalną kwotę na jaką dostawca materiałów może wypełnić weksel na: 400.000 zł. Na dzień bilansowy 2015 r. zobowiązania jednostki "Beta" wobec dostawcy nie były przeterminowane i wynosiły: 150.000 zł.
     
  2. W 2016 r. pogorszyła się sytuacja finansowa jednostki "Beta" z powodu utraty dużego odbiorcy produkowanych przez "Beta" wyrobów. Z raportów przekazywanych przez jednostkę "Beta" jednostce dominującej "Alfa" wynikało, że rośnie zadłużenie z tytułu zobowiązań wobec dostawcy materiałów. Na dzień bilansowy 2016 r. zobowiązanie z tytułu kwoty głównej wynosiło: 200.000 zł, a z tytułu odsetek za zwłokę: 20.000 zł.
     
  3. W czerwcu 2017 r. dostawca materiałów wypełnił zgodnie z postanowieniami deklaracji wekslowej, weksel in blanco na kwotę: 228.000 zł. Na kwotę tę składały się:

a) kwota główna zadłużenia: 200.000 zł,

b) odsetki za zwłokę w zapłacie: 28.000 zł.

  1. W związku z niewykupieniem w terminie weksla przez jednostkę "Beta" dostawca przedstawił weksel do zapłaty jednostce "Alfa".

II. Dekretacja w księgach jednostki "Alfa":

Opis operacji Kwota Konto
Wn Ma
A. Zapisy w księgach 2015 r.
1. PK - ewidencja pozabilansowa kwoty udzielonego poręczenia 400.000 zł   29-1
B. Zapisy w księgach 2016 r.
1. PK - utworzenie na dzień bilansowy rezerwy na przewidywaną stratę z tytułu udzielonego poręczenia wekslowego 220.000 zł 75-1 83
2. PK - wyksięgowanie kwoty udzielonego poręczenia z ewidencji pozabilansowej 400.000 zł 29-1  
C. Zapisy w księgach 2017 r.
1. PK - przyjęcie poręczonego weksla do zapłaty:      
   a) wykorzystanie rezerwy 220.000 zł 83 24
   b) kwota odsetek obciążająca bieżący okres sprawozdawczy 8.000 zł 75-1 24

III. Księgowania w jednostce "Alfa":

A. Zapisy w księgach 2015 r.

Realizacja poręczenia wekslowego na przykładzie liczbowym

B. Zapisy w księgach 2016 r.

Realizacja poręczenia wekslowego na przykładzie liczbowym

C. Zapisy w księgach 2017 r.

Realizacja poręczenia wekslowego na przykładzie liczbowym

 Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz,
wejdź do serwisu
www.PoradnikKsiegowego.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Prenumerata 2018 r. - www.sklep.gofin.pl
DARMOWE PROGRAMY
Indeks Księgowań - Księgowanie od A do Z
GOFIN NEWS - mobilna aplikacja dla Księgowych!
PRZEWODNIKI on-line Księgowego i Kadrowego
Pomocniki Księgowego

Terminarz

kwiecień 2018
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
4
6
7
11
13
14
15
17
19
21
22
24
26
27
28
29
IIIIIIIVVVIVIIVIIIIXXXIXII
ASYSTENT GOFIN - Darmowa aplikacja dla Księgowych
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Zasady rachunkowości w jednostkach i zakładach budżetowych
Rachunkowość finansowa, budżetowa, w przykładach liczbowych ...
Vademecum podatnika - podstawowe informacje dotyczące podatków
Przydatne linki

Portal Podatkowo-Księgowy

www.GOFIN.pl

www.Gofin.pl/Podatki

www.Gofin.pl/Rachunkowosc

www.Gofin.pl/Bilans

www.Gofin.pl/Prawnik-Radzi

www.Gofin.pl/Skladki-Zasilki

www.Gofin.pl/PIT

www.Gofin.pl/Prawo-Pracy

 
     
Narzędzia Księgowego

www.Asystent.Gofin.pl

www.Newslettery.Gofin.pl

www.PytaniaCzytelnikow.Gofin.pl

www.Druki.Gofin.pl

www.Orzecznictwo.Gofin.pl

www.Terminy.Gofin.pl

www.Forum.Gofin.pl

www.Przepisy.Gofin.pl

www.WideoPomocniki.Gofin.pl

www.IndeksKsiegowan.Gofin.pl

www.PrzewodnikKadrowego.Gofin.pl

www.Wskazniki.Gofin.pl

www.Interpretacje.Gofin.pl

www.PrzewodnikKsiegowego.Gofin.pl

www.WszystkoDlaKsiegowych.pl

www.Kalkulatory.Gofin.pl

   
     
Serwisy specjalistyczne

www.AutowFirmie.pl

www.PodatekodNieruchomosci.pl

www.StawkiVAT.pl

www.Czas-Pracy.pl

www.PodatekPCC.pl

www.UmowyCywilnoprawne.pl

www.EmeryturyiRenty.pl

www.PodatekVAT.pl

www.UmowyoPrace.pl

www.KalkulatoryPodatkowe.pl

www.PodatkiLokalne.pl

www.UrlopyPracownicze.pl

www.KasaFiskalna.pl

www.PoradnikKsiegowego.pl

www.UrlopyWychowawcze.pl

www.KodeksCywilny.pl

www.PoradyPodatkowe.pl

www.VademecumBHP.pl

www.KodeksPracy.pl

www.Prawnik-Rodzinny.pl

www.VademecumKadrowego.pl

www.KodeksSpolek.pl

www.PrzepisyPrawne.pl

www.VademecumKsiegowego.pl

www.LeasingFinansowy.pl

www.ReprezentacjaiReklama.pl

www.VademecumPodatnika.pl

www.LeasingOperacyjny.pl

www.RozliczeniaPodatkowe.pl

www.ZakladamyFirme.pl

www.OdliczeniaVAT.pl

www.RozliczenieDelegacji.pl

www.ZasilekChorobowy.pl

www.OrdynacjaPodatkowa.pl

www.RozliczenieWynagrodzenia.pl

www.ZasilekMacierzynski.pl

www.PlanKont.pl

www.SerwisBudzetowy.pl

www.Zasilki.pl

www.PodatekAkcyzowy.pl

www.SkladkaZUS.pl

www.ZFSS.pl

www.PodatekDochodowy.pl

www.SrodkiTrwale.pl

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
gofin
sgk
czasopisma
forum
sklep
gazeta podatkowa
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60