vademecum księgowego, prowadzenie ksiąg rachunkowych, księgi podatkowe
lupa
A A A

Sporządzamy sprawozdanie finansowe za 2017 r. - wybrane zagadnienia - Dodatek nr 16 do Zeszytów Metodycznych Rachunkowości nr 24 (456) z dnia 20.12.2017

Dane porównawcze w sprawozdaniu finansowym

Wpływ bilansowej zasady ciągłości na prezentację danych

Bilansową zasadę ciągłości zwaną również zasadą porównywalności opisuje art. 5 ust. 1 ustawy o rachunkowości. Według tego przepisu, przyjęte zasady (politykę) rachunkowości należy stosować w sposób ciągły, dokonując w kolejnych latach obrotowych jednakowego grupowania operacji gospodarczych, wyceny aktywów i pasywów, w tym także dokonywania odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych, ustalania wyniku finansowego i sporządzania sprawozdań finansowych tak, aby za kolejne lata informacje z nich wynikające były porównywalne. Zasada ciągłości wyraża się również w tym, że wykazane w księgach rachunkowych na dzień ich zamknięcia stany aktywów i pasywów ujmuje się w tej samej wysokości, w otwartych na następny rok obrotowy księgach rachunkowych. Oznacza to, że salda końcowe poszczególnych kont księgi głównej i kont ksiąg pomocniczych danego okresu sprawozdawczego powinny być zgodne z saldami początkowymi następnego okresu.

W myśl bilansowej zasady ciągłości, sporządzając roczne sprawozdanie finansowe, jednostki są zobowiązane do przedstawienia:

1) w bilansie: stanów aktywów i pasywów na dzień kończący bieżący i poprzedni rok obrotowy (zob. art. 46 ust. 1 ustawy o rachunkowości),

2) w rachunku zysków i strat: oddzielnie przychodów, kosztów, zysków i strat oraz obowiązkowych obciążeń wyniku finansowego za bieżący i poprzedni rok obrotowy (zob. art. 47 ust. 1 ustawy o rachunkowości),

3) w zestawieniu zmian w kapitale (funduszu) własnym: informacji o zmianach poszczególnych składników kapitału (funduszu) własnego za bieżący i poprzedni rok obrotowy (zob. art. 48a ust. 1 ustawy o rachunkowości),

4) w rachunku przepływów pieniężnych: danych za bieżący i poprzedni rok obrotowy (zob. art. 48b ust. 1 ustawy o rachunkowości).

Naszym zdaniem nie przeczy ustawie o rachunkowości wykazywanie danych sprawozdawczych i porównawczych w odwrotnej od wskazanej w ww. przepisach kolejności, a więc najpierw dane porównawcze, a potem dane sprawozdawcze. Przy czym kolejność ta powinna być zachowana w każdym elemencie sprawozdania finansowego.

Jeżeli w pozycji dotyczącej np. bieżącego roku obrotowego wykazuje się określoną wartość, a w roku poprzednim takie zdarzenia nie wystąpiły, to równolegle w kolumnie danych dotyczących roku ubiegłego wykazuje się wartość "0". W myśl art. 50 ust. 3 ustawy o rachunkowości, w przypadku gdy informacje dotyczące poszczególnych pozycji sprawozdania finansowego nie wystąpiły w jednostce zarówno w roku obrotowym, jak i za rok poprzedzający rok obrotowy, to przy sporządzaniu sprawozdania finansowego pozycje te pomija się. Naszym zdaniem w takim przypadku, w obu kolumnach danego elementu sprawozdania finansowego można wpisać zarówno wartość "0" lub "-", jak również pozycję tę pominąć (tj. bez dokonywania jakichkolwiek zapisów).

Ujmowanie danych sprawozdawczych i porównawczych w poszczególnych elementach sprawozdania finansowego przedstawiono na przykładzie.

Przykład

I. Założenia:

Jednostka "X", której rok obrotowy jest tożsamy z rokiem kalendarzowym, sporządziła sprawozdanie finansowe za 2017 r. zgodnie z załącznikiem nr 1 do ustawy o rachunkowości. Sprawozdanie to zawierało: bilans, rachunek zysków i strat, zestawienie zmian w kapitale (funduszu) własnym, rachunek przepływów pieniężnych oraz informację dodatkową.

II. Dane sprawozdawcze i porównawcze w sprawozdaniu finansowym za 2017 r.:

Elementy sprawozdania Dane sprawozdawcze Dane porównawcze
Bilans Stan na 31.12.2017 r. Stan na 31.12.2016 r.
Rachunek zysków i strat Dane za 2017 r. Dane za 2016 r.
Zestawienie zmian w kapitale
(funduszu) własnym
Stan na 31.12.2016 r.,
zmiany jakie nastąpiły w 2017 r.
i stan na 31.12.2017 r.
Stan na 31.12.2015 r.,
zmiany jakie nastąpiły w 2016 r.
i stan na 31.12.2016 r.
Rachunek przepływów pieniężnych Dane za 2017 r. Dane za 2016 r.

Porównywalność danych i zdarzenia wpływające na ich zakłócenie

Porównywalność danych polega na tym, że w kolejnych po sobie następujących okresach sprawozdawczych, czyli latach obrotowych, jednostka zachowuje jednolity układ oraz sposób grupowania operacji gospodarczych ujmowanych w księgach rachunkowych i prezentowanych w sprawozdaniu finansowym. Przy czym, jak wynika z Krajowego Standardu Rachunkowości nr 7 "Zmiany zasad (polityki) rachunkowości, wartości szacunkowych, poprawianie błędów, zdarzenia następujące po dniu bilansowym - ujęcie i prezentacja" (KSR nr 7), użyteczność danych sprawozdawczych zarówno liczbowych, jak i słownych wykazanych w poszczególnych elementach składowych sprawozdania finansowego za rok obrotowy wzrasta, jeżeli użytkownik tego sprawozdania może dane sprawozdawcze zestawić z odpowiednimi danymi porównawczymi za poprzedni rok obrotowy. Warunkiem uzyskania korzyści z zestawienia danych sprawozdawczych i porównawczych jest właśnie ich porównywalność, co występuje wtedy, gdy przy zachowaniu istotności:

  • zakres (treść) danych sprawozdawczych i porównawczych wykazanych w danej pozycji sprawozdania finansowego jest jednakowy,
     
  • zasady wyceny danych sprawozdawczych i porównawczych wykazanych w danej pozycji sprawozdania finansowego są jednakowe.

Zazwyczaj dane sprawozdawcze i porównawcze, wynikające z zatwierdzonego sprawozdania finansowego za poprzedni rok obrotowy, a wykazane w rocznym sprawozdaniu finansowym za bieżący rok obrotowy, są porównywalne. Porównywalność może jednak być zakłócona na skutek zmian przyjętych zasad (polityki) rachunkowości w roku sprawozdawczym lub dokonania w roku sprawozdawczym korekty błędu popełnionego w poprzednich latach obrotowych. W świetle pkt 7.4 KSR nr 7 na porównywalność danych nie wpływają zakłócająco m.in.:

  • zmiany wartości szacunkowych,
     
  • uwzględnienie zdarzeń po dniu bilansowym,
     
  • zmiana formy prawnej jednostki,
     
  • połączenie spółek poprzez przejęcie lub zawiązanie nowej spółki, przy czym w razie połączenia spółek metodą nabycia dane porównawcze stanowią dane ze sprawozdania finansowego spółki przejmującej, natomiast w razie połączenia metodą udziałów, dane porównawcze stanowią dane łączących się spółek za poprzedni rok obrotowy (zob. art. 44b ust. 16 oraz art. 44c ust. 6 ustawy o rachunkowości).

Uwaga: Danych za poprzedni rok obrotowy nie wykazują jedynie jednostki powstałe w bieżącym roku obrotowym, niemające poprzednika, w którego prawa i obowiązki weszły. Powyższe wynika z pkt 7.1 KSR nr 7.

Nowo powstałe jednostki lub na przykład jednostki prowadzące dotychczas podatkową księgę przychodów i rozchodów nie posiadają danych porównawczych i dlatego też nie wykazują ich w sprawozdaniu finansowym. Naszym zdaniem jednostki prowadzące dotychczas podatkową księgę przychodów i rozchodów mogą zaprezentować jako dane porównawcze w bilansie oraz zestawieniu zmian w kapitale (funduszu) własnym - jeśli są zobowiązane sporządzać takie zestawienie - dane z bilansu otwarcia ksiąg rachunkowych. Takie postępowanie nie narusza przepisów ustawy o rachunkowości, a decyzję w tej sprawie podejmuje kierownik jednostki.

Przeliczenie danych porównawczych przy różnej długości okresów sprawozdawczych

Różna długość okresów sprawozdawczych prezentowanych w sprawozdaniu finansowym nie narusza ciągłości stosowania przyjętych zasad rachunkowości. O długości okresów sprawozdawczych jednostka powinna poinformować jednak we wprowadzeniu do sprawozdania finansowego. Tak wynika z treści pkt 7.5 KSR nr 7.

Powstanie różnej długości okresów sprawozdawczych może być spowodowane między innymi takimi zdarzeniami jak:

1) powstanie jednostki w ciągu poprzedniego roku obrotowego, np. 1 czerwca 2016 r.; w takim przypadku w sprawozdaniu finansowym za 2017 r. dane sprawozdawcze będą obejmować okres 12 miesięcy (1.01.2017 r.-31.12.2017 r.), a dane porównawcze okres 7 miesięcy (01.06.2016 r.-31.12.2016 r.);

2) rozpoczęcie działalności w drugiej połowie roku obrotowego i połączenie ksiąg rachunkowych i sprawozdania finansowego za ten okres z księgami i sprawozdaniem finansowym za rok następny; zakładając np., że jednostka rozpoczęła działalność 1 października 2015 r. i jej pierwszy rok obrotowy zakończył się 31 grudnia 2016 r. (trwał 15 miesięcy), w sprawozdaniu finansowym za 2017 r. zaprezentuje dane sprawozdawcze za 12 miesięcy (1.01.2017 r.-31.12.2017 r.), a dane porównawcze za 15 miesięcy (1.10.2015 r.-31.12.2016 r.);

3) zmiana roku obrotowego przez jednostkę - na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 9 ustawy o rachunkowości, pierwszy po zmianie rok obrotowy powinien być dłuższy niż 12 kolejnych miesięcy, w związku z tym sprawozdanie finansowe jednostki za pierwszy rok po zmianie roku będzie prezentować dane sprawozdawcze za więcej niż 12 miesięcy, a dane porównawcze obejmą okres 12 miesięcy poprzedniego roku obrotowego.

Opisane sytuacje nie mają zasadniczo wpływu na porównywalność danych w bilansie, czy też w zestawieniu zmian w kapitale (funduszu) własnym, gdyż w bilansie jednostki wykazują dane na dzień kończący bieżący i poprzedni rok obrotowy. Jednak mogą mieć wpływ na porównywalność danych wykazanych w rachunku zysków i strat oraz w rachunku przepływów pieniężnych, ponieważ w tych sprawozdaniach jednostki wykazują dane za bieżący i poprzedni rok obrotowy. Oznacza to, że dane sprawozdawcze i porównawcze w rachunku zysków i strat oraz rachunku przepływów pieniężnych, w opisanych wyżej sytuacjach, nie są ze sobą w pełni porównywalne. Niemniej jednak Komitet Standardów Rachunkowości uznał, iż nie ma potrzeby dokonywania przeliczeń danych porównawczych ze względu na różną długość okresów.

Przy czym, jeśli zdaniem jednostki prezentowanie w rachunku zysków i strat oraz w rachunku przepływów pieniężnych danych za okresy o różnej długości mogłoby utrudnić użytkownikom wykorzystanie tych sprawozdań finansowych do celów analitycznych, to może ona przedstawić dane porównawcze (wynikające z ksiąg rachunkowych) w rachunku zysków i strat oraz rachunku przepływów pieniężnych, natomiast dane za okres o długości odpowiadającej długości okresu sprawozdawczego przeliczyć i zaprezentować w dodatkowych informacjach i objaśnieniach, wraz z danymi wykazanymi w sprawozdaniu finansowym.

Doprowadzenie danych do porównywalności

W świetle KSR nr 7, zakłócenie porównywalności danych uzasadnia zastosowanie podejścia retrospektywnego do danych porównawczych i doprowadzenie ich do porównywalności. Retrospektywne przekształcenie danych porównawczych polega na przekształceniu danych porównawczych w taki sposób, jak gdyby zmienione zasady (polityka) rachunkowości przyjęte w roku obrotowym stosowane były od zawsze lub od początku możliwie najwcześniejszego roku obrotowego, a zdarzenie uznane za istotny błąd popełniony w poprzednich latach obrotowych było wówczas poprawnie ujęte (por. punkt 2.10 KSR nr 7). W celu zapewnienia porównywalności retrospektywnie przekształcone dane porównawcze jednostka wykazuje uzupełniająco w odrębnej kolumnie bilansu - i jeżeli jest to praktycznie wykonalne - w rachunku zysków i strat oraz rachunku przepływów pieniężnych. Prezentacja przekształconych danych porównawczych może odbywać się według jednego z następujących wzorów podanych w pkt 7.7 KSR nr 7:

Dane sprawozdawcze
za rok obrotowy
Dane za poprzedni rok obrotowy
Przekształcone dane
porównawcze
Dane porównawcze
1 2 3

lub

Dane za poprzedni rok obrotowy Dane sprawozdawcze
za rok obrotowy
Dane porównawcze Przekształcone dane
porównawcze
1 2 3

Przy czym, gdyby liczba danych porównawczych doprowadzonych do porównywalności była nieznaczna, to można w kolumnie dane porównawcze wykazać te dane w postaci ułamka, gdzie:

  • w liczniku będą dane porównawcze wynikające ze sprawozdania finansowego za rok poprzedzający,
     
  • w mianowniku będą dane porównawcze doprowadzone do porównywalności.

W przypisie do bilansu, rachunku zysków i strat oraz rachunku przepływów pieniężnych wskazane jest podać wyjaśnienia, jakie dane zawiera licznik, a jakie mianownik ułamka.

 Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz,
wejdź do serwisu
www.PoradnikKsiegowego.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

lipiec 2019
PN WT ŚR CZ PT SO ND
2
3
4
6
7
9
11
13
14
17
19
20
21
23
24
26
27
28
ASYSTENT GOFIN - Darmowa aplikacja dla Księgowych
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Zasady rachunkowości w jednostkach i zakładach budżetowych
Rachunkowość finansowa, budżetowa, w przykładach liczbowych ...
Vademecum podatnika - podstawowe informacje dotyczące podatków
Przydatne linki

Portal Podatkowo-Księgowy

www.GOFIN.pl

www.Gofin.pl/Podatki

www.Gofin.pl/Rachunkowosc

www.Gofin.pl/Bilans

www.Gofin.pl/Prawnik-Radzi

www.Gofin.pl/Skladki-Zasilki

www.Gofin.pl/PIT

www.Gofin.pl/Prawo-Pracy

 
     
Narzędzia Księgowego

www.Asystent.Gofin.pl

www.Newslettery.Gofin.pl

www.PytaniaCzytelnikow.Gofin.pl

www.Druki.Gofin.pl

www.Orzecznictwo.Gofin.pl

www.Terminy.Gofin.pl

www.Forum.Gofin.pl

www.Przepisy.Gofin.pl

www.WideoPomocniki.Gofin.pl

www.IndeksKsiegowan.Gofin.pl

www.PrzewodnikKadrowego.Gofin.pl

www.Wskazniki.Gofin.pl

www.Interpretacje.Gofin.pl

www.PrzewodnikKsiegowego.Gofin.pl

www.WszystkoDlaKsiegowych.pl

www.Kalkulatory.Gofin.pl

   
     
Serwisy specjalistyczne

www.AutowFirmie.pl

www.PodatekodNieruchomosci.pl

www.StawkiVAT.pl

www.Czas-Pracy.pl

www.PodatekPCC.pl

www.UmowyCywilnoprawne.pl

www.EmeryturyiRenty.pl

www.PodatekVAT.pl

www.UmowyoPrace.pl

www.KalkulatoryPodatkowe.pl

www.PodatkiLokalne.pl

www.UrlopyPracownicze.pl

www.KasaFiskalna.pl

www.PoradnikKsiegowego.pl

www.UrlopyWychowawcze.pl

www.KodeksCywilny.pl

www.PoradyPodatkowe.pl

www.VademecumBHP.pl

www.KodeksPracy.pl

www.Prawnik-Rodzinny.pl

www.VademecumKadrowego.pl

www.KodeksSpolek.pl

www.PrzepisyPrawne.pl

www.VademecumKsiegowego.pl

www.LeasingFinansowy.pl

www.ReprezentacjaiReklama.pl

www.VademecumPodatnika.pl

www.LeasingOperacyjny.pl

www.RozliczeniaPodatkowe.pl

www.ZakladamyFirme.pl

www.OdliczeniaVAT.pl

www.RozliczenieDelegacji.pl

www.ZasilekChorobowy.pl

www.OrdynacjaPodatkowa.pl

www.RozliczenieWynagrodzenia.pl

www.ZasilekMacierzynski.pl

www.PlanKont.pl

www.SerwisBudzetowy.pl

www.Zasilki.pl

www.PodatekAkcyzowy.pl

www.SkladkaZUS.pl

www.ZFSS.pl

www.PodatekDochodowy.pl

www.SrodkiTrwale.pl

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.